հայկական սսհ մինիստրների սովետ
ո ր ո շ ու մ
5 մայիսի 1971 թվականի N 236
Քաղ. Երևան
ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՍՍՀ ՄԹԵՐՈՒՄՆԵՐԻ ՄԻՆԻՍՏՐՈՒԹՅԱՆ ԿԱՆՈՆԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետը որոշում է.
1. Հաստատել Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության առդիր կանոնադրությունը:
2. Ուժը կորցրած ճանաչել Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի 1969 թվականի հուլիսի 7-ի «Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի Հացամթերքների և խտացված կերերի արդյունաբերության պետական կոմիտեի կանոնադրությունը հաստատելու մասին» N 443 որոշումը:
Հայկական ՍՍՀ ՄԻՆԻՍՏՐՆԵՐԻ Սովետի նախագահ` |
Բ. ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ |
Հայկական ՍՍՀ ՄԻՆԻՍՏՐՆԵՐԻ |
Հ. ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
ՀԱՍՏԱՏՎԱԾ Է Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի 1971 թ. մայիսի 5-ի N 236 որոշմամբ |
Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության
ԿԱՆՈՆԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆԸ
1. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը, Հայկական ՍՍՀ Սահմանադրությանը համապատասխան, միութենական-հանրապետական մինիստրություն է և իր գործունեությամբ ենթարկվում է Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետին ու ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրությանը:
Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը ղեկավարում է հանրապետությունում գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի մթերումների գործը, հացահատիկի, յուղատու կուլտուրաների սերմերի, հացահատիկային և յուղատու կուլտուրաների սորտային սերմերի, խոտաբույսերի սերմերի, խոտի և խոտալյուրի պետական գնումների անցկացումը, պետական հացահատիկային ռեսուրսների կուտակումը, տեղավորումը, պահպանումն ու կենտրոնացված օգտագործումը, ինչպես նաև իրագործում է ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության ղեկավարումը:
Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը պատասխանատվություն է կրում հանրապետությունում գյուղատնտեսական բոլոր տեսակների մթերքների և հումքի մթերումների կազմակերպման համար, պետական հացահատիկային ռեսուրսների անվթարության ճիշտ օգտագործման, ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության վիճակի ու հետագա զարգացման, գիտատեխնիկական առաջադիմության և արտադրության տեխնիկական մակարդակի, թողարկվող արտադրանքի որակի համար և հանրապետության հացամթերքների ու համակցված կերի պահանջմունքը առավել լրիվ բավարարելու համար:
2. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության գլխավոր խնդիրներն են.
հանրապետությունում գյուղատնտեսական բոլոր տեսակների մթերքների և հումքի մթերումների կազմակերպման բարելավումը, պետական գնումների պլանների, գյուղատնտեսական մթերքների գերպլանային գնումների գծով մթերող կազմակերպությունների առաջադրանքների, ինչպես նաև կոլտնտեսությունների, սովխոզների, մյուս տնտեսությունների և մթերող կազմակերպությունների կողմից կոնտրակտացիայի պայմանագրերի և մթերումների պայմանների կատարման ապահովումը.
գյուղատնտեսական արտադրանքի ապրանքային ռեսուրսների ժամանակին հայտնաբերումը, պետությանն անհրաժեշտ գյուղատնտեսական արտադրանքի գերպլանային գնումների ըստամենայնի ընդլայնումը.
պետական և կոոպերատիվ կազմակերպությունների կողմից պետական գնումների կարգով մթերվող գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի բարձր որակի ապահովման միջոցառումների իրագործումը.
պետական հացահատիկային ռեսուրսների կենտրոնացված կուտակման, ռացիոնալ տերիտորիալ տեղավորման, պահպանման և սահմանված կարգով օգտագործման ապահովումը.
ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության ըստամենայնի զարգացման, գիտատեխնիկական առաջադիմության հիման վրա արտադրության զարգացման և աշխատանքի արտադրողականության աճի բարձր տեմպերի ապահովումը` այդ արդյունաբերության արտադրանքի բոլոր տեսակների նկատմամբ հանրապետության պահանջմունքն առավել լրիվ բարելավելու նպատակով.
պետական պլանով սահմանված արտադրության, կապիտալ շինարարության և մյուս առաջադրանքների կատարումը Մինիստրության իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների կողմից, պետական կարգապահության խստիվ պահպանման ապահովումը.
հանրային աշխատանքի նվազագույն ծախսումներով բարձրորակ արտադրանքի արտադրության ապահովումը, արտադրության արդյունավետության բարձրացումը, հիմնական ֆոնդերի, աշխատանքային, նյութական և ֆինանսական ռեսուրսների օգտագործման բարելավումը.
միասնական տեխնիկական քաղաքականության վարումը ճյուղում, գիտության, տեխնիկայի նորագույն նվաճումների ու առաջավոր փորձի ներդրումը և արտադրության բարձր տեխնիկա-տնտեսական ցուցանիշների ապահովումը.
կապիտալ ներդրումների ռացիոնալ օգտագործումը և դրանց արդյունավետության բարձրացումը, շինարարության արժեքի իջեցումը և ժամկետների կրճատումը, արտադրական կարողությունների և հիմնական ֆոնդերի ժամանակին գործարկումը, ինչպես նաև, կարճ ժամկետներում արտադրական կարողությունների յուրացումը.
աշխատանքի և կառավարման գիտական կազմակերպման արմատավորումը, իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների ապահովումը որակյալ կադրերով, աշխատողների գիտելիքների և փորձի լավագույն օգտագործման պայմանների ստեղծումը, իրենց լավ դրսևորած երիտասարդ մասնագետների առաջքաշումը ղեկավար աշխատանքի.
իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների բանվորների և ծառայողների բնակարանային և կուլտուր-կենցաղային պայմանների բարելավումը, արտադրության մեջ աշխատանքի անվտանգ պայմանների ստեղծումը, արտադրական տրավմատիզմի կանխման նոր միջոցների և եղանակների արմատավորումը:
3. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունն իր գործունեությամբ ղեկավարվում է ՍՍՀՄ և Հայկական ՍՍՀ օրենքներով, ՍՍՀՄ Գերագույն սովետի նախագահության և Հայկական ՍՍՀ Գերագույն սովետի նախագահության հրամանագրերով, ՍՍՀՄ Կառավարության և Հայկական ՍՍՀ Կառավարության որոշումներով ու կարգադրություններով և այլ նորմատիվ ակտերով, ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրության հրամաններով, հրահանգներով ու ցուցումներով, ինչպես նաև սույն Կանոնադրությամբ, և ապահովում է գործող օրենսդրության ճիշտ կիրառումը Մինիստրության ձեռնարկություններում, կազմակերպություններում և հիմնարկություններում:
Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը ընդհանրացնում է օրենսդրության կիրառման պրակտիկան գյուղատնտեսական արտադրանքի մթերումների և այլ հարցերի բնագավառում, մշակում է օրենսդրության կատարելագործման առաջարկություններ և դրանք սահմանված կարգով մտցնում է Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի քննարկման:
4. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը, Հայկական ՍՍՀ-ում առաջատարը հանդիսանալով գյուղատնտեսական մթերքների ու հումքի մթերումների և ալրաղաց, ձավարեղենի ու համակցված կերի արդյունաբերության արտադրանքի արտադրության բնագավառում, միջոցներ է ձեռնարկում բարելավելու բոլոր պետական ու կոոպերատիվ կազմակերպությունների մթերումային գործունեությունը, սահմանված կարգով հրավիրում է խորհրդակցություններ և լսում է այդ կազմակերպությունների ղեկավարներին` Մինիստրության իրավասությանը դասված հարցերի մասին:
5. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը իր վրա դրված խնդիրներին համապատասխան.
ա) համապատասխան մինիստրությունների, գերատեսչությունների և այլ կազմակերպությունների հետ համատեղ անց է կացնում գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի բոլոր տեսակների պետական մթերումների կազմակերպումը բարելավելու միջոցառումներ. պետական վերահսկողություն է իրագործում գնումների պլանների, գերպլանային գնումների գծով մթերող կազմակերպությունների առաջադրանքների, ինչպես նաև գյուղատնտեսական արտադրանքի կոնտրակտացիայի պայմանագրերի կատարման նկատմամբ.
բ) սահմանված կարգով կազմակերպում է կոլտնտեսությունների, սովխոզների և մյուս տնտեսությունների կողմից, ներառյալ բանվորների, ծառայողների և մյուս քաղաքացիների տնտեսությունները, ապրանքային արտադրանքի վաճառահանումը պետությանը.
գ) կոորդինացնում է բոլոր կազմակերպությունների մթերումային գործունեությունը, որոնք գյուղատնտեսական արտադրանքի պետական գնումներ են իրագործում ինչպես արդյունաբերական վերամշակման, այնպես էլ բնակչության պահանջմունքի բավարարման համար.
դ) մասնակցում է հացահատիկի և գյուղատնտեսական այլ մթերքների ու հումքի գնումների պետական պլանների և գերպլանային գնումների առաջադրանքների մշակմանը.
ե) համապատասխան մինիստրությունների և գերատեսչությունների հետ համատեղ միջոցառումներ է մշակում կոնտրակտացիայի պայմանագրերի հիման վրա զարգացնելու և ամրապնդելու կոլտնտեսությունների, սովխոզների և պետական ու կոոպերատիվ մյուս տնտեսությունների ուղղակի կապերը արդյունաբերական ձեռնարկությունների և առևտրական կազմակերպությունների հետ.
զ) մշակում և իրագործում է միջոցառումներ`ապահովելու պետական և կոոպերատիվ մթերող կազմակերպությունների ու ձեռնարկությունների կողմից կոլտնտեսությունների, սովխոզների և մյուս տնտեսությունների հետ ինչպես պլաններով, այնպես էլ գնումների պլաններից դուրս նրանցից գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի գնումների վերաբերյալ կոնտրակտացիայի պայմանագրերի ժամանակին կնքումը.
է) պետական վերահսկողություն է իրագործում մթերող կազմակերպությունների և ձեռնարկությունների կողմից կոլտնտեսություններում, սովխոզներում և մյուս տնտեսություններում գնվող գյուղատնտեսական արտադրանքի որակը ճիշտ որոշելու, այդ արտադրանքի հաշվարկները ճիշտ և ժամանակին կատարելու նկատմամբ, լուծում է գնվող գյուղատնտեսական արտադրանքի որակը գնահատելիս ծագող վիճելի հարցերը.
ը) մասնակցում է գյուղատնտեսական արտադրանքի մթերում իրագործող մինիստրությունների և գերատեսչությունների կողմից մթերվող գյուղատնտեսական արտադրանքի ընդունման, կուտակման ու պահպանման համար բազաների և պահեստների տնտեսապես նպատակահարմար տիպերի որոշմանը, ինչպես նաև մասնակցում է այդ բազաների և պահեստների տերիտորիալ տեղադրումը որոշելու գործին.
թ) պետական հսկողություն է իրագործում այլ մինիստրությունների և գերատեսչությունների կողմից մթերվող գյուղատնտեսական արտադրանքի կուտակման և պահպանման նկատմամբ, ինչպես նաև կոլտնտեսություններից, սովխոզներից և մյուս տնտեսություններից գյուղատնտեսական մթերքներ ու հումք ընդունելու համար մթերող կազմակերպությունների և ձեռնարկությունների նյութատեխնիկական բազան ժամանակին պատրաստելու նկատմամբ, անկախ դրանց գերատեսչական ենթակայությունից.
ժ) մասնակցում է գյուղատնտեսական արտադրանքի որակի բարձրացման ուղղությամբ Հայկական ՍՍՀ մյուս մինիստրությունների ու գերատեսչությունների կողմից ձեռնարկվող միջոցառումների մշակմանը և այդ մինիստրությունների ու գերատեսչությունների հետ միասին վերահսկողություն է ապահովում հիշյալ միջոցառումների կատարման նկատմամբ.
ի) իրագործում է հացահատիկի, յուղատու կուլտուրաների սերմերի, հացահատիկային կուլտուրաների սորտային սերմերի, խոտաբույսերի սերմերի, խոտի և խոտալյուրի պլանային ու արտապլանային գնումներ:
Միջոցառումներ է անցկացնում գնված գյուղատնտեսական արտադրանքը սահմանված կոնդիցիաների հասցնելու ուղղությամբ.
լ) ապահովում է գիտության ու տեխնիկայի ժամանակակից նվաճումներին և ժողովրդական տնտեսության պահանջներին համապատասխանող արտադրանքի նոր տեսակների մշակումն ու ներդրումը արտադրության մեջ, ինչպես նաև բարձրարդյունավետ տեխնոլոգիական պրոցեսների և արտադրության կազմակերպման մեթոդների մշակումն ու արմատավորումը, միջոցառումներ է անցկացնում արտադրության կոմպլեքսային մեքենայացման ու ավտոմատացման և ավելի ձեռնտու նյութերի ու հումքի օգտագործման ուղղությամբ:
Ապահովում է գիտության և տեխնիկայի նվաճումների ներդրման առաջադրանքների կատարումը իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների կողմից, կազմակերպում է գիտատեխնիկական ինֆորմացիա և իրագործում է առաջավոր փորձի լայն փոխանակում.
խ) անհրաժեշտ միջոցառումներ է իրագործում իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների կողմից արդյունաբերական և տնտեսական արտանետվածքներով, կեղտաջրերով և արտադրության մնացուկներով օդը, հողը և ջրավազանները կեղտոտումից պահպանելու, ինչպես նաև արդյունաբերական աղմուկի դեմ պայքարելու ուղղությամբ.
ծ) որոշում է ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության զարգացման հիմնական ուղղությունները:
Մշակում է ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության զարգացման հեռանկարային և տարեկան պլաններ, հացամթերքների հետ կատարելիք գործառնությունների պլաններ և Մինիստրության ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների ու հիմնարկությունների համար այլ պայմաններ և դրանք սահմանված կարգով ներկայացնում է հաստատման:
Հաստատում և, անհրաժեշտության դեպքում, սահմանված կարգով փոփոխում է Մինիստրության ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների պլանային առաջադրանքները, իրագործում է հաստատված պլանների կատարումն ապահովող միջոցառումներ:
Աշխատանք է կազմակերպում արտադրության պլանավորումը կատարելագործելու, տնտեսական խթանումն ուժեղացնելու և եկամտաբերությունը բարձրացնելու, արտադրանքի որակը բարելավելու, արտադրատեսակներն ընդլայնելու ուղղությամբ.
կ) մասնակցում է գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի օգտագործման պլանների նախագծերի մշակմանը, ինչպես նաև ընդհանուր-միութենական ֆոնդին մսի, կաթի, ձվի, կարտոֆիլի, բանջարեղենի, խոտի, խոտաբույսերի սերմի և գյուղատնտեսական այլ արտադրանքի գծով հանրապետության շրջաններին տրվող առաջադրանքների մշակմանը և վերահսկողություն է իրագործում այդ առաջադրանքների կատարման նկատմամբ. որոշում է ալրաղաց, ձավարեղենի և համակցված կերի ձեռնարկությունների հումքի պահանջմունքը, Մինիստրության համար կենտրոնացված կարգով առանձնացված հումքի ֆոնդերը բաշխում է ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների միջև, ինչպես նաև անհրաժեշտ դեպքերում այդ ֆոնդերը վերաբաշխում է, նկատի առնելով արտադրական ծրագրի կատարումն ու գերակատարումը.
հ) ապահովում է սահմանված կարգով հացահատիկի, ալյուրի, ձավարի, համակցված կերի, յուղատու կուլտուրաների սերմերի, հացահատիկային կուլտուրաների սորտային ու հիբրիդային սերմերի, յուղատու կուլտուրաների սորտային սերմերի, խոտաբույսերի սերմերի, խոտի և խոտալյուրի իրացումը, ինչպես նաև գնորդների հետ և շրջանառության հարկի գծով հաշվարկների ճշտությունը.
ձ) կազմակերպում է հացամթերքների, խտացված կերերի, խոտի և վիտամինային խոտալյուրի փոխադրումները, մշակում և իրագործում է բեռնման-բեռնաթափման աշխատանքների կոմպլեքսային մեքենայացման և ավտոմատացման, բեռնման ու բեռնաթափման ժամանակ տրանսպորտի պարապուրդների կրճատման և ոչ ռացիոնալ փոխադրումների վերացման միջոցառումներ.
ղ) ապահովում է հացահատիկի և նրա վերամշակման պրոդուկտների տեսչական ստուգումները հացամթերքների արտահանման, ներմուծման և կարևորագույն նշանակումներով ուղարկման դեպքերում, սերտիֆիկատների և եզրակացությունների հանձնումով, որոնք պարտադիր են կազմակերպությունների ու ձեռնարկությունների համար, անկախ դրանց գերատեսչական ենթակայությունից. վերահսկում է հացահատիկ ընդունող ձեռնարկությունների կողմից հացահատիկ ընդունելու, մշակելու, վերամշակելու և հացամթերքներ պահելու կանոնների պահպանումը, սահմանված կարգով հաստատվում է դուրս գրման ենթակա հացահատիկի և դրա վերամշակման պրոդուկտների պակասումները.
ճ) ապահովում է պետական ստանդարտների և արտադրանքի որակի չափումների ու փորձարկումների արդիական միջոցների և մեթոդների արմատավորումը, ինչպես նաև վերահսկողությունը ստանդարտների պահպանման և չափումների ու փորձարկումների միջոցների վիճակի նկատմամբ.
սահմանված կարգով հաստատում է իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների կողմից թողարկվող արտադրանքի առանձին տեսակների տեխնիկական պայմանները, որոնք չունեն պետական ստանդարտներ և տեխնիկական պայմաններ, գյուղատնտեսական մթերքներ ընդունելիս վերահսկողություն է իրագործում որակի գծով պետական ստանդարտների և տեխնիկական պայմանների ճիշտ կիրառման նկատմամբ.
մ) ապահովում է կապիտալ ներդրումների առավել արդյունավետ օգտագործումը, նոր շինարարության ռացիոնալ տեղաբաշխումը և արտադրական կարողությունների, բնակելի ֆոնդի, մանկական հիմնարկների և կուլտուր-կենցաղային նշանակման օբյեկտների ժամանակին գործարկումը, տիպարային նախագծերի և նոր նյութերի առավելաչափ կիրառումը, տնտեսական եղանակով կատարվող շինարարության մեջ ինդուստրիալ մեթոդների և մեքենայացման արմատավորումը: Իրագործում է նախագծերի փորձաքննություն, քննության է առնում և սահմանված կարգով հաստատում է կազմվող տիտղոսային ցուցակները և նախագծա-նախահաշվային փաստաթղթերը, վերահսկում է կապալային շինարարական կազմակերպությունների կողմից իրագործվող շինարարությունը.
յ) իրագործում է կառուցվող հացահատիկի ընդունման և հատիկավերամշակման ձեռնարկությունների կոմպլեկտավորումը սարքավորումներով, սարքերով, կաբելային է այլ արտադրանքով և նրանց նյութատեխնիկական մատակարարումը, կազմակերպում է իրավասության ենթակա կազմակերպությունների ու ձեռնարկությունների նյութատեխնիկական մատակարարումը, որոշում է սարքավորումների, նյութերի և փոխադրամիջոցների նկատմամբ նրանց պահանջմունքը, սահմանված կարգով ստանում և սպառողների միջև բաշխում է նյութերի, սարքավորումների ու փոխադրամիջոցների ֆոնդերը, վերահսկողություն է իրագործում ֆոնդերի իրացման և ըստ նշանակության օգտագործման նկատմամբ, վերահսկում է ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տնտեսական պայմանագրերի կնքումն ու կատարումը:
Իր ձեռնարկություններում կազմակերպում է չստանդարտացված և օժանդակ սարքավորումների, շինվածքների, կոնստրուկցիաների և պահեստամասերի արտադրություն Մինիստրության գործող ու կառուցվող ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և հացահատիկի ընդունման ձեռնարկությունների ու էլևատորների համար և բաշխում է այդ արտադրանքը.
ն) սահմանված կարգով ֆինանսավորում է իրավասության ենթակա ձեռնարկություններն ու կազմակերպությունները, մշակում և իրագործում է արտադրաֆինանսական ցուցանիշների բարելավմանն ուղղված միջոցառումներ և ապահովում է կուտակումների ու բյուջե վճարումների պլանների կատարումը.
ստեղծում է հետևյալ ֆոնդերն ու ռեզերվները՝
արտադրության զարգացման կենտրոնացված ֆոնդ
նյութական խրախուսման կենտրոնացված ֆոնդ
սոցիալ-կուլտուրական միջոցառումների և բնակարանային շինարարության կենտրոնացված ֆոնդ
գիտական հետազոտությունների ֆոնդ
նոր տեխնիկայի յուրացման ֆոնդ
նոր տեխնիկայի ստեղծման ու ներդրման համար պարգևատրման կենտրոնացված ֆոնդ
գյուտերի ու ռացիոնալիզատորական առաջարկությունների ներդրմանն աջակցելու ֆոնդ
նոր արտադրանքի ստեղծման ու թողարկման ֆոնդ
ձեռնարկություններին ու տնտեսական կազմակերպություններին ֆինանսական օգնություն ցույց տալու համար ռեզերվ
կապիտալ նորոգման համար նախատեսված ամորտիզացիոն մասհանումների ռեզերվ
բանկում հաշվարկային հաշիվներ է բացում ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների միջև սեփական շրջանառու միջոցները և օգուտները վերաբաշխելու համար:
Քննության է առնում և հաստատում է Մինիստրության իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների ու գյուղատնտեսական մթերքների գնումների և որակի շրջանային պետական տեսչությունների հաշվետվություններն ու հաշվեկշիռները. կազմում է պարբերական և տարեկան ամփոփ հաշվապահական հաշվետվություններ ու հաշվեկշիռներ, կազմակերպում է Մինիստրության համար առանձնացված բյուջետային միջոցների օգտագործման հաշվառում:
Կազմակերպում և ղեկավարում է հաշվապահական և վիճակագրական հաշվառման ու հաշվետվության դրվածքը իրավասության ենթակա ձեռնարկություններում և կազմակերպություններում, միջոցառումներ է իրագործում է´լ ավելի կատարելագործելու սկզբնական հաշվառումը և ներգերատեսչական վիճակագրական ու օպերատիվ հաշվետվությունը` հաշվողական տեխնիկայի նորագույն միջոցների լայն արմատավորումով:
Իրագործում է հացահատիկի, յուղատու կուլտուրաների սերմերի, խոտաբույսերի սերմերի խոտի մթերումների, ալրաղաց, ձավարեղենի և համակցված կերի արդյունաբերության ձեռնարկությունների արտադրանքի արտադրության, Մինիստրության ձեռնարկություններում պահվող արտադրանքի որակի և վաճառահանման, աշխատողների թվաքանակի ու աշխատավարձի ֆոնդի, նյութատեխնիկական մատակարարման և այլ հարցերի վերաբերյալ պետական հաշվետվության վարումը և ապահովում է այդ հաշվետվության ներկայացումը Հայկական ՍՍՀ Կենտվիճվարչություն և ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրություն.
շ) անց է կացնում Մինիստրության ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների ֆինանսական-տնտեսական գործունեության վերստուգումներ, վերահսկողություն է իրագործում հացահատիկային և յուղատու կուլտուրաների գնումների ժամանակ գների տարբերության կարգավորման գումարների կենտրոնացված հաշվի միջոցների գոյացման ու ծախսման նկատմամբ. ապահովում է Մինիստրության ձեռնարկություններում և կազմակերպություններում սոցիալիստական պետական սեփականության պահպանությունը և խնամքով վերաբերմունքը դրա նկատմամբ:
Կազմակերպում է իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների միջև գույքային և նախապայմանագրային վեճերի քննումը Մինիստրության գերատեսչական արբիտրաժում.
ո) մշակում և իրագործում է միջոցառումներ Մինիստրության և նրա իրավասության ենթակա հիմնարկությունների, կազմակերպությունների ու հաստատությունների կառուցվածքի կատարելագործման և ապարատի պահպանման ծախսերի կրճատման համար.
չ) աշխատանք է տանում ղեկավար, ինժեներա-տեխնիկական աշխատողների, բանվորների և ծառայողների ընտրության, դաստիարակման, պատրաստման և որակավորման բարձրացման, նրանց ճիշտ օգտագործման ուղղությամբ:
Առաջարկություններ է մշակում իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների բանվորների, ինժեներա-տեխնիկական աշխատողների և ծառայողների աշխատանքի վարձատրության մասին, ինչպես նաև միջոցառումներ` աշխատանքի գիտական կազմակերպման ու նորմավորման, կադրերի հոսունություն թույլ չտալու ուղղությամբ:
Վերահսկողություն է իրագործում աշխատողների աշխատանքի վարձատրության սահմանված պայմանների կիրառման ճշտության, աշխատանքային կարգապահության ամրապնդման միջոցառումների անցկացման, աշխատավարձի ֆոնդի ճիշտ ծախսման նկատմամբ.
պ) արհմիութենական մարմինների հետ համատեղ կազմակերպում է սոցիալիստական մրցություն` ուղղված աշխատողների ստեղծագործական նախաձեռնության զարգացման, աշխատանքի արտադրողականության հետագա բարձրացման, արդյունաբերական արտադրանքի որակի բարձրացման, ինքնարժեքի և հացահատիկի ընդունման ձեռնարկություններում շրջանառության ծախքերի իջեցման, նյութական ու դրամական միջոցների խնայողաբար ծախսման նպատակներին. միջոցներ է ձեռնարկում զարգացնելու ռացիոնալիզացիան և գյուտարարությունը իրավասության ենթակա ձեռնարկություններում և կազմակերպություններում, գյուտարարներին և ռացիոնալիզատորներին օգնություն է ցույց տալիս նրանց աշխատանքում, ապահովում է գյուտերի և ռացիոնալիզատորական առաջարկությունների ներդրումը:
Կազմակերպում է աշխատանքի պաշտպանության, անվտանգության տեխնիկայի և արտադրական սանիտարիայի բարելավման և հրդեհային անվտանգության կանոնների պահպանման աշխատանքը իրավասության ենթակա ձեռնարկություններում, կազմակերպություններում և հիմնարկություններում:
Առաջավոր բանվորներին, ինժեներա-տեխնիկական աշխատողներին և ծառայողներին սահմանված կարգով պարգևատրում է կրծքանշաններով, պատվոգրերով և կիրառում է խրախուսման այլ տեսակներ.
ջ) կազմակերպում է աշխատավորների նամակների, դիմումների ու գանգատների ժամանակին և ուշադիր քննարկում, հասնելով այդ նամակներում դրված հարցերի ճիշտ լուծմանը, ինչպես նաև միջոցներ է ձեռնարկում վերացնելու իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների գործունեության թերությունները, որոնց մասին հաղորդվում է աշխատավորների նամակներում.
ռ) սահմանված կարգով մասնակցում է այն հարցերի լուծմանը, որոնք կապված են ալրաղաց, ձավարեղենի և համակցված կերի արդյունաբերության ձեռնարկությունների կողմից օգտագործվող հացահատիկային կուլտուրաների, ընդեղեն և յուղատու կուլտուրաների շրջանացման և դրանց սորտերի տեխնոլոգիական գնահատման հետ, կազմակերպում և ամեն տարի անց է կացնում պետության կողմից գնվող հացահատիկի որակի ուսումնասիրություն և կազմում է այդ հացահատիկի տեխնոլոգիական բնութագիրը:
(5-րդ կետը խմբ. 10.12.81 N 748)
6. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը իրավունք ունի Հայկական ՍՍՀ Կենտվիճվարչությունից, ինչպես նաև, Հայկական ՍՍՀ Կենտվիճվարչության հետ համաձայնեցված կարգով, հանրապետության գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի գնումներ իրագործող մինիստրություններից ու գերատեսչություններից և անհրաժեշտ դեպքերում անմիջականորեն մթերող կազմակերպություններից ստանալու հաշվետվական տվյալներ, որոնք Մինիստրությանն անհրաժեշտ են նրա վրա դրված ֆունկցիաների իրագործման համար:
7. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունը ղեկավարում է մինիստրը, որին, Հայկական ՍՍՀ Սահմանադրությանը համապատասխան, նշանակում է Հայկական ՍՍՀ Գերագույն սովետը, իսկ սեսիաների միջև ընկած ժամանակաշրջանում` Հայկական ՍՍՀ Գերագույն սովետի նախագահությունը, հետագայում մտցնելով Հայկական ՍՍՀ Գերագույն սովետի հաստատման:
Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրն ունի տեղակալներ, որոնց նշանակում է Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետը: Մինիստրի տեղակալների միջև պարտականությունների բաշխումը կատարում է Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրը:
Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրը անձնական պատասխանատվություն է կրում Մինիստրության վրա դրված խնդիրների և պարտականությունների կատարման համար, սահմանում է Մինիստրության ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների գործունեության և նրա գործունեության առանձին բնագավառների ղեկավարման համար մինիստրի տեղակալների, Մինիստրության գլխավոր վարչությունների, վարչությունների պետերի, պետական տեսչությունների և մյուս ստորաբաժանումների ղեկավարների պատասխանատվության աստիճանը:
Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրը`
ա) Հայկական ՍՍՀ Սահմանադրությանը համապատասխան, սահմանված կարգով, ղեկավարում է Մինիստրության և նրա իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների գործունեությունը.
բ) ՍՍՀՄ և Հայկական ՍՍՀ օրենքների, ՍՍՀՄ Մինիստրների սովետի և Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի որոշումների ու կարգադրությունների, ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրության հրամանների, հրահանգների և ցուցումների հիման վրա և ի կատարումն դրանց Մինիստրության իրավասության սահմաններում հրապարակում է հրամաններ, հրահանգներ ու ցուցումներ, որոնց կատարումը պարտադիր է Մինիստրության ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների, ինչպես նաև Հայկական ՍՍՀ-ում գյուղատնտեսական մթերքների ու հումքի գնումներ և ընդունում իրագործող բոլոր պետական և կոոպերատիվ կազմակերպությունների համար ու ստուգում է դրանց կատարումը:
Անհրաժեշտ դեպքերում Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրը Հայկական ՍՍՀ մյուս մինիստրությունների և գերատեսչությունների ղեկավարների հետ հրապարակում է համատեղ հրամաններ և հրահանգներ.
գ) վերացնում է գյուղատնտեսական մթերքների գնումների և որակի շրջանային գլխավոր պետական տեսուչների, Մինիստրության ենթակա մյուս կազմակերպությունների, ձեռնարկությունների և հիմնարկությունների ղեկավարների այն հրամաններն ու ցուցումները, որոնք հակասում են ՍՍՀՄ և Հայկական ՍՍՀ օրենքներին, ՍՍՀՄ Գերագույն սովետի նախագահության և Հայկական ՍՍՀ Գերագույն սովետի նախագահության հրամանագրերին, ՍՍՀՄ Մինիստրների սովետի և Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի որոշումներին ու կարգադրություններին, ինչպես նաև ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրության և Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության հրամաններին ու հրահանգներին.
դ) ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրության հետ համաձայնեցնելով Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետ առաջարկություններ է ներկայացնում Մինիստրության կառուցվածքի փոփոխությունների մասին և հաստատում է Մինիստրության կենտրոնական ապարատի հաստիքային ցուցակը` Մինիստրության կենտրոնական ապարատի համար սահմանված աշխատողների թվաքանակի և աշխատավարձի ֆոնդի շրջանակներում. տնտհաշվարկային իրավունքներ է վերապահում Մինիստրության գլխավոր վարչություններին, վարչություններին և բաժիններին.
ե) սահմանված կարգով կազմակերպում, վերակառուցում և լուծարում է Մինիստրության ձեռնարկություններ, կազմակերպություններ և հիմնարկություններ.
զ) հաստատում է Մինիստրության պետական տեսչությունների, գլխավոր վարչությունների, վարչությունների և բաժինների կանոնադրությունները, ինչպես նաև սահմանված կարգով` Մինիստրության իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների կանոնակարգերը (կանոնադրությունները).
է) նշանակում և պաշտոնից ազատում է Մինիստրության կենտրոնական ապարատի աշխատողների և, սահմանված նոմենկլատուրային համապատասխան, Մինիստրության իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների աշխատողների.
ը) սահմանված կարգով հրավիրում է ակտիվի ժողովներ, որտեղ քննարկվում են Մինիստրության և նրա իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների գործունեության հարցեր.
թ) Գյուղատնտեսության և մթերումների բանվորների ու ծառայողների արհմիության հանրապետական կոմիտեի հետ համատեղ սահմանված կարգով ամփոփում է Մինիստրության իրավասության ենթակա ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների սոցիալիստական մրցության արդյունքները և շնորհում է փոխանցիկ կարմիր դրոշներ ու դրամական պարգևներ:
8. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունում ստեղծվում է կոլեգիա, որի կազմի մեջ մտնում են մինիստրը (նախագահ), մինիստրի տեղակալները` ի պաշտոնե, ինչպես նաև Մինիստրության ղեկավար այլ աշխատողներ:
Մինիստրության կոլեգիայի անդամները հաստատվում են Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի կողմից:
Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության կոլեգիան իր պարբերաբար հրավիրվող նիստերում քննության է առնում գյուղատնտեսական մթերքների և հումքի մթերումների հիմնական հարցերը, ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության զարգացման և Մինիստրության գործունեության այլ հարցեր, քննարկում է ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների պրակտիկ ղեկավարման, կատարման ստուգման, կադրերի ընտրության և օգտագործման հարցերը, կարևորագույն հրամանների և հրահանգների նախագծերը, լսում է Մինիստրության պետական տեսչությունների, գլխավոր վարչությունների, վարչությունների և բաժինների, Մինիստրության սիստեմի ձեռնարկությունների, կազմակերպությունների և հիմնարկությունների զեկուցումները, հաշվետվությունները:
Կոլեգիայի որոշումները կենսագործվում են, որպես կանոն, մինիստրի հրամաններով: Մինիստրի և կոլեգիայի անդամների միջև տարաձայնությունների դեպքում մինիստրը կենսագործում է իր որոշումը, ծագած տարաձայնությունների մասին զեկուցելով Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետ, իսկ կոլեգիայի անդամները, իրենց հերթին, կարող են իրենց կարծիքը հայտնել Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետ:
9. Գիտության և տեխնիկայի զարգացման հիմնական ուղղությունների վերաբերյալ առաջարկությունները քննարկելու, ալրաղաց, ձավարեղենի, համակցված կերի և էլևատորային արդյունաբերության մեջ գիտականորեն հիմնավորված միասնական տեխնիկական քաղաքականություն վարելու, այլ տեխնիկատնտեսական հարցեր քննարկելու, հայրենական և արտասահմանյան գիտության ու տեխնիկայի նորագույն նվաճումների և առաջավոր փորձի օգտագործման և արտադրության մեջ արմատավորման վերաբերյալ հանձնարարականներ մշակելու համար Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրություններում ստեղծվում է գիտատեխնիկական խորհուրդ` կազմված գիտնականներից, բարձրորակ մասնագետներից, արտադրության նորարարներից, ինչպես նաև գիտատեխնիկական ընկերությունների և այլ կազմակերպությունների ներկայացուցիչներից:
Գիտատեխնիկական խորհրդի կազմը և նրա կանոնադրությունը հաստատում է Հայկական ՍՍՀ մթերումների մինիստրը:
10. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրության կենտրոնական ապարատի կառուցվածքը և աշխատողների թվաքանակը, համաձայնեցված ՍՍՀՄ Մթերումների մինիստրության հետ, հաստատվում է Հայկական ՍՍՀ Մինիստրների սովետի կողմից:
11. Հայկական ՍՍՀ Մթերումների մինիստրությունն ունի Հայկական ՍՍՀ Պետական գերբի պատկերով և իր անվանմամբ կնիք:
(կանոնադրությունը խմբ. 10.12.81 N 748)
